HOCA DEHHANİ
ü Divan edebiyatının kurucusu kabul edilir.
ü Yirmi bin beyitlik “Selçuk Şehnamesi”adlı kitabı vardır.
ü Vatan hasreti ile ilgili şiirleri vardır.
MEVLANA
ü Mevlevi tarikatının kurucusudur.
ü Mesnevi adlı yüz bin beyitlik eseri vardır
ü Divan-ı Kebir, Mektubat adlı eserleri de vardır.
ü 13.yy. tasavvuf şairidir.
ü Bütün eserlerini Farsça yazmıştır.
NECATİ BEY
ü Divanı vardır.
ü Millileşme akımını savunmuştur.
ü Eserlerinde sade bir dil kullanmıştır.
ü Divan şiirine bir yerlilik, bir ulusallık kazandırmaya çalışmıştır.
AHMEDİ
ü 14. yy. da tanınmış bir şairdir.
ü İran edebiyatının bütün özelliklerini edebiyatımıza katmaya çalışmıştır.
ü Din dışı konularda şiirler yazmıştır.
ü “Cemşit u Hurşit, İskendername Divan’ı”adlı eserleri vardır.
ŞEYHİ
ü 15. yyda yaşamıştır.
ü Tasavvufi şiirleri ağırlıktadır.
ü Çağının dil inceliklerini eserlerinde yansıtmıştır.
ü Devrinin bozukluklarını bir eşekten yola çıkarak şikâyet ettiği “HARNAME”adlı kitabı meşhurdur. Bu kitap birçok yönüyle fabl özelliği taşımaktadır.
ü Harname, Hüsrev ü Şirin ve Divan adlı kitapları vardır.
ALİ ŞİR NEVAİ
ü Çağatay Türk edebiyatını en önemli temsilcisi sayılır
ü “Muhakemet’ül Lugateyn”adlı kitabıyla Türkçe-Farsçayı karşılaştırmış ve Türkçenin Farsçadan üstün olduğunu söylemiştir.
ü “Hamse” (beş mesnevi) sahibidir.
ü İlk bibliyografya kitabımız (şairlerin hayatını almış) olan “Mecalisü’ün Nefais”adlı kitabı vardır.
ü Türkçenin musiki ve vezin kalıplarını içeren Mizanül Evzan adlı kitabı vardır.
ü Devlet adamlığı yapmıştır.
FUZULİ
ü Duygu, düşünüş ve edebiyat açısından Türk edebiyatının en büyük şairi sayılır.
ü Lirik şiirleri oldukça meşhurdur.
ü Platonik bir aşk anlayışı vardır.
ü Azeri Türkçesini kullanmıştır.
ü Uçsuz bir hayal dünyasına, derin bir bilgiye sahiptir.
ü Kerbela da türbedarlık yaptığı söylenir.
ü Ona göre şair bilgisiz olamaz, ilham olmadan şiir yazılmaz. Şiir bir Allah lütfüdür.
ü “Şikâyetname” adlı eseri devrin bozukluklarını anlatan “hiciv”dalında ilk mektuptur.
ü Türkçe Divanı, Farsça Divanı, Arapça Divanı, Hadikat’üs Süeda, Beng ü Bade, Leyla ü Mecnun Mesnevisi, Hadisi Erbain, Şikâyetname adlı kitapları vardır.
ü
SİNAN PAŞA
ü 15.yüzyılın nesir yazarıdır.
ü Dili oldukça süslüdür.
ü “Tazarru -name”adlı eseri oldukça meşhurdur. Seciler ve söz sanatlarıyla doludur.
BAKİ
ü Şairlerin sultanı lakabıyla anılır(sultan’uş şuara)
ü Kanuni’nin iltifatına çokça mazhar olmuştur.
ü Genellikle din dışı konularda şiir yazmıştır.
ü Ahenk ve kulak için kafiyeye çok düşkündür.
ü 16.yyda yaşamış en büyük şairdir.
ü Divan’ı ve Kanuni Mersiyesi meşhurdur.
ü
NEFİ
ü Kasidenin Türk edebiyatındaki tartışmasız lideridir.
ü Övdüğünü göğe çıkarır, yerdiğini yerin dibine geçirir. Sınırlaması yoktur.
ü Dili oldukça süslüdür.
ü Öldürüldüğü söylenir şiirleri yüzünden.
ü “Sihamı- Kaza adlı eseri vardır.
KÂTİP ÇELEBİ
ü “Cihan-numa, Keşf’uz Zunün, Mizan’ül- Hak”adlı eserleri vardır.
ü Didaktik eserler yazmıştır.
BAĞDATLI RUHİ
ü Toplumcu bir özelliğe sahiptir.
ü Döneminin aksaklıklarını terki-i bentleriyle eleştirmiştir.
ü Tarikata girmesine rağmen din dışı şiirleri vardır.
NABİ
ü Asıl adı Yusuf’tur.
ü 17. yy da yetişmiştir.
ü Didaktik – hikemi şiirin edebiyatımızdaki en iyi temsilcisi sayılır.
ü Akıcı ve düzgün bir dili vardır.
ü Oğlu için yazdığı “Hayriye”adlı kitabı meşhurdur.
ü Farsça ve Türkçe Divanı, Hayrabat, Sürname adlı kitapları vardır
EVLİYA ÇELEBİ
ü Edebiyatımızın seyahat yazarlarının piridir.
ü “Seyahat-name” adlı eseri vardır.
NEDİM
ü Lale Devri (18. yy) nin eğlencelerini eserlerinde en iyi yansıtan şairdir.
ü Şiirde mahallileşme akımını başlatan ve yerleştiren şairdir.
ü Tasavvufun etkisinde kalmayan tek şairdir.
ü İstanbul Türkçesi ile yazmıştır.
ü Halk dilini, inanışlarını şiirlerinde işlemiştir.
ü Divan edebiyatının klasik söylemlerine(mazmun) yenilerini katmıştır.
ü “Şarkı” nazım şeklini en ustaca kullanan şair olmuştur.
ü Hece vezniyle şiirleri de vardır.
ŞEYH GALİP
ü Divan edebiyatının son büyük şairidir.
ü Yenileşme hareketlerine uygun şiirler yazmıştır, halk söylemlerini eserlerinde kullanmıştır.
ü Hece ölçüsüyle şiirler yazmıştır.
ü Genel olarak dili süslü ve ağırdır.
ü “Hüsn ü Aşk” adlı mesnevisi meşhurdur.
